Education Inspectorate of the Netherlands ostrzega, że wielu uczniów w Holandii nadal ma poważne braki w podstawowych umiejętnościach, takich jak czytanie, pisanie i liczenie. W najnowszym raporcie „State of Education” wskazano, że dotychczasowe działania szkół, samorządów i rządu nie przyniosły jeszcze widocznej poprawy, mimo że problem jest sygnalizowany od lat.

Raport pokazuje m.in., że w szkołach średnich pierwszego stopnia nadal obserwowany jest wyraźny spadek wyników w czytaniu ze zrozumieniem i słownictwie w porównaniu z okresem sprzed pandemii.

Pogarszają się także wyniki z matematyki i arytmetyki, szczególnie w szkolnictwie zawodowym niższego poziomu (vmbo). W szkołach zawodowych (mbo) spadają natomiast rezultaty końcowych egzaminów z języka niderlandzkiego.

Z danych wynika, że co trzeci uczeń na poziomie mbo 1 kończy edukację z niewystarczającymi umiejętnościami językowymi. W przypadku absolwentów mbo 4 odsetek ten sięga już 38 procent.

Badanie przeprowadzone wcześniej w 225 szkołach wykazało, że ponad 20 procent placówek otrzymało ocenę niedostateczną pod względem jakości kształcenia. Najnowsze dane pokazują niewielką poprawę - nadal około jedna piąta szkół podstawowych, średnich i specjalnych nie spełnia wymaganych standardów.

„To ponury obraz” - oceniła inspektor generalna Alida Oppers. „Potrzebujemy dobrych wiadomości, ale punkt zwrotny wciąż nie nastąpił”.

Inspekcja podkreśla, że większe wsparcie powinno trafić do dyrektorów szkół, którzy mają kluczowy wpływ na jakość nauczania. Zwrócono również uwagę na wyraźne różnice regionalne.

W silnie zurbanizowanych obszarach, takich jak Randstad, uczniowie częściej otrzymują podwyższone rekomendacje dotyczące dalszej edukacji (88 procent) niż w mniej zurbanizowanych regionach (68 procent). Przekłada się to na dalsze ścieżki kształcenia - uczniowie z północy i wschodu częściej trafiają do vmbo, podczas gdy w Randstad częściej kontynuują naukę na poziomie havo.

Różnice widoczne są także w tzw. „piętrowaniu edukacji”, czyli przechodzeniu na wyższy poziom po ukończeniu szkoły - zjawisko to częściej występuje w Randstad.

Minister edukacji Rianne Letschert przyznała, że raport potwierdza pilną potrzebę zmian. „Poprawa jakości edukacji jest naszym obowiązkiem. To warunek bezpiecznej i dobrej przyszłości” - podkreśliła.

Sekretarz stanu Judith Tielen dodała, że czytanie, pisanie i liczenie muszą pozostać absolutnym priorytetem.

Organizacje studenckie i uczniowskie wzywają do działań w związku z nierównościami i presją w systemie edukacji. Landelijke Studentenvakbond zwraca uwagę, że absolwenci studiów zawodowych (hbo), którzy kontynuują naukę na poziomie magisterskim na uniwersytecie, zarabiają średnio mniej niż osoby, które przeszły całą ścieżkę akademicką.

„Ciężka praca powinna być wynagradzana, zwłaszcza gdy ktoś przechodzi z hbo na studia uniwersyteckie” - powiedziała przewodnicząca Maaike Krom. „Mimo osiągnięcia tego samego poziomu wykształcenia nadal są oni w gorszej sytuacji”.

Studenci zwracają też uwagę na inne nierówności - osoby z tłem pozaeuropejskim rzadziej dostają się na kierunki z limitami miejsc. Zdaniem organizacji wymaga to pilnej reakcji ze strony polityków.