Podgrzewanie w plastikowych opakowaniach może uwalniać mikroplastik

Podgrzewanie gotowych dań pakowanych w plastik (nawet tych oznaczonych jako „bezpieczne do podgrzewania”) oraz jedzenia na wynos w kuchenkach mikrofalowych lub piekarnikach, może powodować uwalnianie setek tysięcy cząstek mikroplastiku i nanoplastiku, a także toksycznych chemikaliów bezpośrednio do żywności - wynika z nowej analizy organizacji Greenpeace International.

Raport zatytułowany Are We Cooked? The Hidden Health Risks of Plastic-Packaged Ready Meals przeanalizował 24 najnowsze badania naukowe i wykazał, że posiłki reklamowane jako „bezpieczne do podgrzewania” każdego dnia narażają miliony ludzi na kontakt z niebezpiecznymi substancjami. Zdaniem Greenpeace oznaczenia takie jak „microwave-safe” dają konsumentom fałszywe poczucie bezpieczeństwa.

Graham Forbes, lider kampanii w Greenpeace USA, stwierdził, że konsumenci są wprowadzani w błąd.

„Ludzie myślą, że dokonują nieszkodliwego wyboru, kupując i podgrzewając posiłek w plastikowym opakowaniu” - powiedział w oświadczeniu.

„W rzeczywistości jesteśmy narażeni na koktajl mikroplastików i niebezpiecznych chemikaliów, które nigdy nie powinny znajdować się w naszej żywności ani nawet w jej pobliżu. Ten raport pokazuje, że twierdzenia o ‘bezpieczeństwie w mikrofalówce’ to nic więcej niż myślenie życzeniowe”.

Z analizy wynika, że podgrzewanie plastikowych pojemników w mikrofalówce może w ciągu zaledwie kilku minut uwolnić ogromne ilości cząstek. Jedno z badań cytowanych w raporcie wykazało uwolnienie od 326 000 do 534 000 cząstek mikroplastiku i nanoplastiku po pięciu minutach podgrzewania - nawet siedmiokrotnie więcej niż w przypadku podgrzewania tych samych pojemników w piekarniku.

Pod wpływem wysokiej temperatury znacząco wzrasta również skażenie chemiczne. W wielu badaniach stwierdzono, że powszechnie stosowane tworzywa sztuczne, takie jak polipropylen i polistyren, uwalniają do żywności dodatki chemiczne, w tym plastyfikatory i przeciwutleniacze.

W raporcie wskazano, że w produkcji tworzyw sztucznych stosuje się ponad 4 200 niebezpiecznych chemikaliów, z których większość nie jest regulowana w kontekście opakowań do żywności. Substancje takie jak bisfenole, ftalany, PFAS oraz toksyczne metale, w tym antymon, są powiązane z nowotworami, niepłodnością, zaburzeniami hormonalnymi i chorobami metabolicznymi.

Analiza wykazała, że co najmniej 1 396 związków chemicznych związanych z plastikiem, używanych w materiałach mających kontakt z żywnością, zostało już wykrytych w organizmie człowieka. Coraz więcej dowodów łączy ekspozycję na te substancje z zaburzeniami neurorozwojowymi, chorobami układu krążenia, otyłością oraz cukrzycą typu 2.

Ryzyko dodatkowo wzrasta w wyniku zużycia materiału. Starsze, uszkodzone lub wielokrotnie używane plastikowe pojemniki uwalniały niemal dwukrotnie więcej cząstek mikroplastiku niż nowe opakowania.

Raport pojawia się w czasie dynamicznego wzrostu rynku gotowych dań pakowanych w plastik, którego wartość szacuje się obecnie na blisko 190 miliardów dolarów. W 2024 roku globalna produkcja takich posiłków osiągnęła 71 milionów ton metrycznych, co daje średnio 12,6 kilograma na osobę. Według International Energy Agency opakowania z tworzyw sztucznych stanowią około 36 procent całkowitego zużycia plastiku, a prognozy wskazują, że do 2050 roku całkowita produkcja plastiku ponad dwukrotnie wzrośnie.