Pracownicy wyprzedzili swoich pracodawców w korzystaniu z AI

Pracownicy wdrażają sztuczną inteligencję w miejscu pracy szybciej niż wielu pracodawców. Coraz częściej korzystają z AI przy codziennych zadaniach, podczas gdy firmy i organizacje wolniej tworzą zasady lub inicjatywy aktywnie zachęcające do korzystania z tych narzędzi - wynika z analizy opublikowanej przez czasopismo ekonomiczne ESB.

We wszystkich sektorach więcej pracowników deklaruje korzystanie z narzędzi AI, takich jak ChatGPT czy Copilot, niż twierdzi, że ich pracodawcy aktywnie wspierają ich wykorzystanie. W większości branż różnica przekracza 15 punktów procentowych, a w sektorze publicznym i edukacji zbliża się do 30 punktów.

Badanie przeprowadzone przez De Nederlandsche Bank (DNB) w październiku ubiegłego roku wykazało, że zaledwie 25 procent pracowników uważa, że ich pracodawca aktywnie wspiera korzystanie z AI w pracy. Wielu innych twierdziło, że mogą używać określonych narzędzi AI, ale pracodawca niewiele ich do tego zachęca. Część respondentów wskazywała również, że w ich miejscu pracy nie ma żadnych jasnych zasad dotyczących korzystania ze sztucznej inteligencji.

Ponieważ oficjalne wdrażanie AI przez firmy wyraźnie nie nadąża za indywidualnym wykorzystaniem tych narzędzi, pracownicy coraz częściej stosują zjawisko określane jako „Bring Your Own AI” (BYOAI). Logują się na firmowych komputerach i w sieciach do konsumenckich wersji ChatGPT czy Claude, korzystając z prywatnych kont.

Takie zachowanie tworzy poważną lukę w zakresie kontroli nad wykorzystaniem AI. Pracownicy często wprowadzają do publicznie dostępnych modeli firmowe dane, informacje o klientach czy poufny kod źródłowy, nie zdając sobie sprawy, że może to oznaczać utratę kontroli nad prywatnością tych danych.

Różnica sięgająca niemal 30 punktów procentowych w edukacji i administracji publicznej wynika między innymi z rygorystycznych regulacji biurokratycznych oraz przepisów dotyczących ochrony danych, takich jak RODO.

Nauczyciele i urzędnicy wykorzystują narzędzia generatywnej AI do szybkiego przygotowywania lekcji, podsumowań czy raportów, jednak instytucjonalne zasady często pozostają w miejscu z powodu niejasności prawnych dotyczących praw autorskich, odpowiedzialności oraz bezpieczeństwa danych uczniów i obywateli.

Znacznie mniejsze różnice występują natomiast w sektorach takich jak IT, finanse i usługi profesjonalne. Firmy z tych branż bardziej zdecydowanie kupują korporacyjne, zamknięte rozwiązania AI, takie jak Copilot dla Microsoft 365, aby bezpośrednio wykorzystywać ich potencjał do zwiększania produktywności.

Najnowsze badania pokazują, że ponad dwie trzecie pracowników korzystających z generatywnej AI oszczędza od trzech do ośmiu godzin tygodniowo. W praktyce nie oznacza to jednak, że ich obciążenie pracą się zmniejsza.

Zamiast pracować krócej, pracownicy wykorzystują zaoszczędzony czas na wykonanie większej liczby zadań. Brak jasnych zasad dotyczących wykorzystania AI sprawia, że terminy stają się krótsze, rosną oczekiwania dotyczące tempa pracy, a pracownicy paradoksalnie mogą czuć się bardziej zabiegani i przeciążeni niż przed rozpoczęciem korzystania ze sztucznej inteligencji.