AI dodatkowo opóźnia budowę mieszkań

Skargi i formalne uwagi dotyczące planów budowy mieszkań, przygotowywane przy użyciu sztucznej inteligencji, jeszcze bardziej spowalniają proces powstawania nowych domów w Holandii. Przygotowywanie odpowiedzi na obszerne, a często również zawierające błędy zastrzeżenia wymaga dodatkowego czasu. Dzieje się to w sytuacji, gdy rząd chce przyspieszyć budowę mieszkań i ograniczyć narastający niedobór lokali.

Badanie przeprowadzone przez BNR i Cobouw objęło 35 podmiotów uczestniczących w procesie budowlanym, w tym gminy, deweloperów, organizacje branżowe i kancelarie prawne. „Widzimy, że AI bardzo ułatwia składanie obszernych zastrzeżeń wobec planu budowlanego lub pozwolenia na budowę” - powiedział stacji Fahid Minhas z organizacji branżowej NEPROM.

Aż 20 z 35 ankietowanych podmiotów zauważyło wykorzystanie AI do przygotowywania sprzeciwów i formalnych uwag dotyczących planów mieszkaniowych. Nie są one jednak w stanie określić, jaki dokładnie odsetek składanych skarg powstaje przy użyciu sztucznej inteligencji. Zwracają natomiast uwagę, że zjawisko to pojawiło się w ciągu ostatnich 18 miesięcy.

Największym problemem wskazywanym przez wiele ankietowanych podmiotów jest dodatkowe wydłużanie i tak już powolnego procesu budowlanego. Do każdej skargi trzeba obecnie odnosić się do większej liczby przedstawionych argumentów.

Werner Alternaar z kancelarii CERTA Advocaten powiedział, że wcześniej sprzeciwy zawierały zazwyczaj od trzech do sześciu powodów zastrzeżeń. Dzięki AI ich liczba może szybko wzrosnąć nawet do 12. „Muszę przeanalizować każdy z nich i odpowiedzieć na wszystkie, nawet jeśli od razu widzę, że niektóre z tych argumentów nie mają żadnych szans” - powiedział.

„Daje to ludziom możliwość poruszenia bardzo szerokiego zakresu kwestii” - zauważył Minhas z NEPROM. Wnoszący sprzeciw mogą na przykład twierdzić, że pozwolenie dotyczące emisji azotu jest nieprawidłowe, projekt nie spełnia norm dotyczących liczby miejsc parkingowych albo że błędnie oceniono wpływ inwestycji na poziom hałasu. Gmina musi następnie przeprowadzić dodatkowe analizy, aby wykazać, że przedstawione zarzuty są niezasadne.

Rosnąca liczba skarg przygotowywanych przy użyciu AI jest dodatkowym wyzwaniem dla gabinetu Jettena, który chce przyspieszyć budowę mieszkań. Rząd pracuje nad rozwiązaniami mającymi utrudnić składanie sprzeciwów wobec inwestycji mieszkaniowych, jednak sztuczna inteligencja pozwala przygotować obszerny wniosek praktycznie za pomocą kilku kliknięć.

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Stosunków Królestwa otrzymało „sygnały”, że skargi generowane przez AI mogą wydłużać proces budowlany. Rzecznik resortu powiedział BNR, że „otrzymujemy sygnały, iż rozpatrywanie dłuższych sprzeciwów może wymagać więcej pracy niż w przypadku krótszych. Nie możemy jednak na tej podstawie stwierdzić, że samo wykorzystanie AI spowalnia budowę mieszkań”.

Ministerstwo analizuje, czy wykorzystanie sztucznej inteligencji nie prowadzi do „niepotrzebnego wydłużania lub komplikowania” procedur. Resort liczy jednocześnie, że problem częściowo rozwiąże przygotowywana ustawa o wzmocnieniu zarządzania publicznym zasobem mieszkaniowym.

Nowe przepisy mają wejść w życie na początku przyszłego roku. Zgodnie z nimi zainteresowane osoby będą mogły zgłosić sprzeciw wobec planu mieszkaniowego tylko raz, a Rada Stanu będzie zobowiązana do wydania orzeczenia w ciągu sześciu miesięcy.