Holandia zbuduje pierwszą fabrykę AI

Superkomputer, który stanie się częścią pierwszej holenderskiej fabryki sztucznej inteligencji, zostanie zainstalowany w centrum danych firmy Eurofiber na terenie kampusu Zernike Uniwersytetu w Groningen. Fabryka będzie składać się z centrum eksperckiego oraz superkomputera. Instalacja urządzenia ma rozpocząć się w 2027 roku, a pełne uruchomienie systemu planowane jest na 2028 rok.

Unia Europejska przeznaczy na projekt około 71 milionów euro. Holenderski rząd wcześniej zadeklarował 70 milionów euro, a kolejne 60 milionów euro ma pochodzić z programu Nij Begun, będącego państwowym programem odbudowy Groningen i północnej części prowincji Drenthe, które ucierpiały w wyniku trzęsień ziemi.

Uniwersytet w Groningen oraz Uniwersyteckie Centrum Medyczne Groningen (UMCG) od początku wspierały lokalizację superkomputera w Groningen. Obie instytucje mają wnieść do projektu własną wiedzę i doświadczenie.

Powstanie pierwszej holenderskiej fabryki AI ogłoszono w 2025 roku. Tego rodzaju ośrodki mają umożliwiać naukowcom, firmom i instytucjom publicznym wspólną pracę nad rozwiązaniami wykorzystującymi sztuczną inteligencję. Jednym z obszarów prac ma być również bezpieczne przechowywanie danych.

Trzy najpotężniejsze superkomputery na świecie znajdują się obecnie w Chinach i Stanach Zjednoczonych. Od ubiegłego roku w Niemczech działa również najmocniejszy superkomputer w Europie. Najważniejsze postępy w dziedzinie sztucznej inteligencji nadal jednak w dużej mierze dokonują się w Chinach i USA. Wcześniej skłoniło to rząd kierowany przez Dicka Schoofa do uznania, że Holandia jest zbyt zależna od innych państw.

W związku z tym holenderski rząd zdecydował się zainwestować we własne centrum eksperckie oraz superkomputer. Centrum eksperckie zostanie zlokalizowane w dawnej fabryce tytoniu Niemeyer przy Paterswoldseweg.

Superkomputer umożliwia wykonywanie złożonych obliczeń, które są zbyt wymagające dla standardowych komputerów. Urządzenia tego typu składają się z dużej liczby wydajnych procesorów i są wykorzystywane między innymi do prognozowania pogody, badań naukowych oraz monitorowania reaktorów jądrowych. Mogą również służyć do trenowania zaawansowanych modeli sztucznej inteligencji.

Jouke de Vries, przewodniczący zarządu Uniwersytetu w Groningen, podkreślił znaczenie inwestycji dla regionu.

„Fabryka AI będzie ogromnym impulsem dla gospodarki Groningen i północnej Holandii. W ramach programu gospodarczego Nij Begun budujemy wokół fabryki AI cyfrowy ekosystem, aby region mógł w jak największym stopniu skorzystać z tej inwestycji” - powiedział.

Wiro Niessen, dziekan UMCG, wskazał z kolei na możliwości wykorzystania sztucznej inteligencji w medycynie.

„Dzięki AI możemy wykorzystać te dane, aby zrozumieć, dlaczego u kogoś rozwija się choroba i czy oraz w jaki sposób można jej zapobiec” - powiedział. „Analizując dane szpitalne, fabryka AI pomoże nam lepiej przewidywać, które leczenie będzie optymalne dla konkretnego pacjenta”.