Plany zakłądają przyspieszenie podnoszenia wieku emerytalnego

Plany nowej koalicji D66, VVD i CDA zakładają przyspieszenie podnoszenia holenderskiego wieku emerytalnego (AOW), tak aby osiągnął on 70 lat już w 2054 roku - czyli o 15 lat wcześniej niż przewidują obecne prognozy. Zgodnie z proponowanym systemem osoby urodzone w 1984 roku lub później musiałyby czekać co najmniej rok dłużej na świadczenia. Rząd chce bowiem bezpośrednio powiązać wiek emerytalny z oczekiwaną długością życia, zamiast obecnego mechanizmu, który tylko częściowo uwzględnia jej wydłużanie.

Obecnie wiek AOW wynosi 67 lat. Do 2028 roku ma wzrosnąć do 67 lat i 3 miesięcy. Z wyliczeń „De Telegraaf” wynika, że w 2034 roku osiągnąłby 67 lat i 6 miesięcy w ramach obecnego systemu, jednak plan koalicji przyspieszyłby ten wzrost o pełny rok. Przy obowiązującej formule wiek emerytalny osiągnąłby 70 lat dopiero w 2069 roku - na podstawie danych o długości życia z CBS oraz narzędzia emerytalnego Banku Ubezpieczeń Społecznych, przeanalizowanych przez „De Telegraaf”.

Zmiana zakłada wprowadzenie od 2033 roku zasady „jeden do jednego”, czyli pełnego dostosowania wieku emerytalnego do długości życia, zamiast obecnego współczynnika dwóch trzecich. Rząd szacuje, że w dłuższej perspektywie pozwoli to zaoszczędzić 2,8 miliarda euro, ponieważ ludzie pozostaną dłużej aktywni zawodowo.

Propozycja spotkała się z ostrą krytyką ze strony związków zawodowych oraz byłych negocjatorów porozumienia emerytalnego z 2019 roku. Tuur Elzinga, który reprezentował FNV podczas tamtych negocjacji, stwierdził, że plan podważa zaufanie.

„Porozumienie emerytalne było kruchą konstrukcją. Cytując Ruttego - delikatnym wazonem, który łatwo się tłucze. Ludzie zgodzili się na nie niechętnie. Teraz pokrywka znów została zdjęta, puszka Pandory jest otwarta. Kto jeszcze czuje się związany porozumieniem emerytalnym? Przewiduję, że duże grupy zakwestionują wiek AOW i zażądają, by 67 pozostało 67” - powiedział.

Lider CDA Henri Bontenbal zapewnił, że plany koalicji nie obniżają wysokości świadczeń AOW. „Dzięki wysiłkom CDA możemy powiedzieć, że AOW pozostaje nienaruszone” - stwierdził, podkreślając, że szybsze podnoszenie wieku emerytalnego zacznie obowiązywać dopiero po zakończeniu okresu obowiązywania porozumienia emerytalnego z 2019 roku.

Aktuariusz Egbert Kromme potwierdził te wyliczenia, wskazując, że dane CBS dotyczące długości życia uzasadniają wiek emerytalny na poziomie 70 lat w 2054 roku, jeśli zrezygnuje się z czynnika dwóch trzecich. Rzecznik rządu zaznaczył, że oficjalny wiek AOW ustalany jest jedynie z pięcioletnim wyprzedzeniem, a prognozy CBS są co roku aktualizowane. Niedawne spadki oczekiwanej długości życia, częściowo związane z COVID-19, spowolniły tempo wzrostu wieku emerytalnego.