Liczba egzaminów na prawo jazdy przeprowadzanych samochodami z automatyczną skrzynią biegów w Holandii gwałtownie wzrosła w ciągu ostatniej dekady. Według CBR w ubiegłym roku przeprowadzono prawie 61 000 takich egzaminów, podczas gdy w 2015 roku było ich nieco ponad 8 200.

Mimo tego wzrostu nadal dominują tradycyjne egzaminy na samochodach z manualną skrzynią biegów - stanowiły one około 88 procent z 496 000 egzaminów na prawo jazdy kategorii B zdawanych w 2025 roku.

Wzrost liczby egzaminów na automacie jest częściowo związany z rosnącą popularnością samochodów elektrycznych, które nie wymagają ręcznej zmiany biegów. Mimo to wielu kursantów wciąż wybiera samochody z manualną skrzynią, ponieważ auta elektryczne są często droższe niż używane pojazdy benzynowe lub diesla.

Rzecznik CBR powiedział: „To oznacza, że szkoły jazdy wahają się przed całkowitym przejściem na samochody z automatyczną skrzynią lub auta elektryczne, ponieważ obawiają się utraty części rynku. Większość szkół jazdy to jednoosobowe działalności mające tylko jeden samochód szkoleniowy, dlatego wybierają bezpieczniejsze rozwiązanie w postaci spalinowego auta z manualną skrzynią biegów.”

Po zdaniu egzaminu na automacie kierowca otrzymuje w prawie jazdy kod 78, który ogranicza go do prowadzenia wyłącznie pojazdów z automatyczną skrzynią biegów. Pełne prawo jazdy na manual pozwala natomiast prowadzić każdy samochód i wciąż pozostaje standardem dla większości kursantów.

Europejskie przepisy mogą jednak wkrótce sprawić, że prawo jazdy na automat stanie się standardem także w Holandii. Zgodnie z proponowanymi regulacjami pełne uprawnienia na manual wymagałyby dodatkowych lekcji. Ministerstwo Infrastruktury i Gospodarki Wodnej, wspólnie z CBR i RDW, analizuje obecnie możliwe rozwiązania, a więcej jasności w tej sprawie ma pojawić się w drugiej połowie 2027 roku.

W Niemczech kierowcy już teraz mogą zdobyć pełne prawo jazdy po szkoleniu wyłącznie na samochodzie z automatyczną skrzynią biegów, a w razie potrzeby dobrać dodatkowe lekcje jazdy manualem. Holenderskie organizacje branżowe, w tym Bovag i Federatie Autorijschool Management (FAM), popierają podobny system, choć wskazują na możliwe ryzyko nadużyć oraz konieczność prowadzenia takich szkoleń wyłącznie przez oficjalnie certyfikowane szkoły jazdy.

Statystyki zdawalności pokazują wyraźną różnicę między egzaminami na manualu i automacie. Ogólny wskaźnik zdawalności egzaminu kategorii B od lat utrzymuje się na poziomie około 50 procent, podczas gdy w 1993 roku wynosił 36 procent. W 2025 roku zdawalność egzaminów na automacie była niższa i wyniosła 38 procent. CBR sugeruje, że może to wynikać z faktu, iż na taki egzamin często decydują się kursanci mający większe trudności z prowadzeniem i potrzebujący kilku podejść.