Holenderski rząd zapowiedział, że Lelystad Airport ma w przyszłości pełnić podwójną funkcję: jako baza dla wojska oraz lotnisko obsługujące do 10 tysięcy lotów komercyjnych rocznie. Taki plan zapisano w umowie koalicyjnej gabinetu Jettena, ku zadowoleniu gminy, prowincji i właściciela lotniska, czyli Schiphol Airport.

Problem w tym, że według ekspertów uruchomienie regularnych lotów pasażerskich z Lelystad jest w praktyce nierealne co najmniej przez najbliższą dekadę.

Największą przeszkodą jest fakt, że Lelystad Airport nie posiada obecnie pozwolenia środowiskowego, a szanse na jego uzyskanie w najbliższych latach są jak oceniają eksperci cytowani przez RTL Nieuws - niemal zerowe.

Powód jest ten sam, który blokuje dziś wiele inwestycji w Holandii: azot. Holandia ma prawny obowiązek ograniczyć osadzanie się związków azotu do takiego poziomu, aby do 2030 roku co najmniej 50 procent obszarów chronionych nie było zagrożonych pogorszeniem stanu przyrody, a do 2035 roku już 74 procent. Tymczasem jeszcze niedawno holenderska agencja PBL oceniła, że osiągnięcie tych celów jest „wysoce mało prawdopodobne”.

Jak tłumaczy profesor prawa środowiskowego z Uniwersytetu w Utrechcie, Raoul Beunen, całkowity poziom osadzania się azotu w wielu częściach kraju jest po prostu zbyt wysoki. Uruchomienie lotniska w Lelystad dla większego ruchu lotniczego oznaczałoby dodatkowe obciążenie dla pobliskich terenów chronionych, zwłaszcza dla Veluwe, które już teraz znajdują się w bardzo trudnej sytuacji.

Według ekspertów planowane loty mogłyby negatywnie wpłynąć również na dwa inne obszary przyrodnicze: De Wieden i De Weerribben. Jednak to właśnie Veluwe już samo w sobie stanowi barierę praktycznie nie do przeskoczenia.

Jak podkreśla Beunen, poziom osadzania się azotu na tym obszarze jest tak wysoki, a stan chronionej przyrody tak niekorzystny, że projektów powodujących dodatkowy wzrost emisji po prostu nie da się obecnie dopuścić.

Teoretycznie rząd mógłby próbować „zrekompensować” dodatkowe emisje azotu związane z lotniskiem, na przykład poprzez wykup gospodarstw rolnych i ograniczenie ich działalności. Problem polega jednak na tym, że wszelkie zyski środowiskowe uzyskane w ten sposób muszą obecnie w pierwszej kolejności służyć odbudowie przyrody, a nie umożliwianiu nowych inwestycji.

Dopiero gdy szerzej zakrojone działania państwa rzeczywiście zaczną wyraźnie obniżać emisje azotu, mogłaby pojawić się przestrzeń na nowe projekty, takie jak otwarcie Lelystad dla lotów komercyjnych. A to, zdaniem ekspertów nie nastąpi szybko.

Jak zaznacza Beunen, obecny gabinet nie planuje zmniejszenia emisji amoniaku, który jest głównym źródłem problemu azotowego, o połowę wcześniej niż do 2035 roku. Dlatego nie spodziewa się, by Lelystad Airport uzyskał wymagane pozwolenie środowiskowe przed tym terminem.